Աստիճանային ֆունկցիա կոչվում է f(x)=xa բանաձևով տրված ֆունկցիան, որտեղ a-ն զրոյից տարբեր որևէ թիվ է։

Բնական ցուցիչով աստիճանային ֆունկցիան իր շատ հատկություններով նման է գծային ֆունկցիային, երբ n-կենտ է, և քառակուսային ֆունկցիային, երբ n-ը զույգ է:

Առաջադրանքներ

1) Դիցուք f(x)=x26։ Բաղդատել թվերը։

ա) f(7) & f(8)
f(7)=726
f(8)=826
x ∈ [0; +∞) f↑ => 7 < 8=> 726 < 826

գ) f(-24) & f(-23)
f(-24)= (-24)26
f(-23)= (-23)26
x ∈ (-∞; 0] f↓ => (-24) < (-23) => (-24)26 > (-23)26

2) Դիցուք f(x)=x31։ Բաղդատել թվերը։

ա) f(13) & f(12)
f(13)=1331
f(12)=1231
x ∈ [0; +∞) f↓ => 13 > 12 => 1331 > 1231

գ) f(-4) & f(-10)
f(-4)=(-4)31
f(-10)=(-10)31
x ∈ (-∞; 0] f↓ => (-4) > (-10) => (-4)31 > (-10)31

3) Հետևյալ թվերը դասավորեք աճման կարգով.

ա) (3,4)2; (3,4)5; (3,4)3

Աճման կարգով — (3,4)2; (3,4)3; (3,4)5

գ) (2/5)4; (2/5)7; (2/5)5

Աճման կարգով — (2/5)7; (2/5)5; (2/5)4

4) Կառուցել ֆունկցիայի գրաֆիկը և նշել մոնոտոնության ու նշանապահպանման միջակայքերը։

ա) f(x)=x4
f(x)=4x3 — ֆունկցիայի I ածանցյալ
f(x)=0, եթե x=0
x > 0 => f(x) > 0 (f↑)
x < 0 => f(x) < 0 (f↓)
Նվազման միջակայք — (-∞; 0)
Աճման միջակայք — (0; +∞)
f(x)=x4 միշտ դրական է (x≠0)
Դրական — (-∞; 0) ∪ (0; +∞)

գ) f(x)=(x-1)4
f(x)=4(x-1)3 — ֆունկցիայի I ածանցյալ
x > 1 => f(x) > 0 (f↑)
x < 1 => f(x) < 0 (f↓)
Նվազման միջակայք — (-∞; 1)
Աճման միջակայք — (1; +∞)
f(x)=(x-1)4 դրական է միշտ
Դրական — (-∞; 1) ∪ (1; +∞)
f(x)=0, եթե x=1

5) Օգտվելով աստիճանային ֆունկցիայի հատկություններից՝ գտնել անհավասարությանը բավարարող x-երի բազմությունը։

ա) x11>0
Քանի որ կենտ է, բոլոր դրական թվերը, բացի զրոյից, բավարարում են։
x ∈ (0; +∞)

գ) x10>0
Քանի որ զույգ է, բոլոր թվերը, բացի զրոյից, բավարարում են։
x ∈ (-∞; 0) ∪ (0; +∞)

6) Լուծել հավասարումը՝ օգտվելով աստիճանային ֆունկցիայի հատկություններից։

ա) x12=1
x= ±1

գ) x6=76
x= ±7

7) Լուծել անհավասարումը՝ օգտվելով աստիճանային ֆունկցիայի հատկություններից։

ա) x2<4
x ∈ (-2; 2)

բ) x2>0,25
x ∈ (-∞; 0,5) ∪ (0,5; +∞)

գ) x3>1/8
x ∈ (1/2; +∞)